Door Freek Berkhof, fysiotherapeut, sportspecialist en performance trainer
Privacy: dit klantverhaal is volledig geanonimiseerd. De beelden zijn illustratief en tonen geen echte cliënt. De uitkomst beschrijft één individueel traject en is geen garantie voor hetzelfde herstel bij anderen.
Klant: 45 jaar, data-analist
Uitgangspunt: dagelijkse rug- en beenklachten
Resultaat: inmiddels 1 jaar pijnvrij
Doel: sporten en vrij bewegen
Begeleiding: Freek Berkhof
Locatie: Fysiotherapie Passion For Health Haarlem
‘Ik ben zo dankbaar voor dit traject. Na jaren het gevoel te hebben gehad dat ik was afgeschreven, heb ik eindelijk iets gevonden dat voor mij werkt én duurzaam is.’
Jarenlang beheerst door rug- en beenpijn
Ze is 45 jaar, werkt als data-analist en zit daardoor veel achter een beeldscherm. Buiten haar werk deed ze graag aan fitness en groepslessen. Toch werd haar dagelijks leven jarenlang steeds meer bepaald door pijn in de rechteronderrug en het rechterbeen.
Een MRI liet een discushernia zien op het niveau L4-L5. De pijn trok vanuit de rug door naar het been en paste bij prikkeling van een zenuwwortel. Door de lange duur van de klachten nam ook haar kracht en belastbaarheid af. Lang autorijden, lang zitten en hardlopen werden lastig. Op slechte dagen verstoorde de pijn zelfs haar slaap. Haar kinderen optillen of zonder twijfel met hen spelen voelde niet meer vanzelfsprekend.
Ze had al meerdere fysiotherapeuten bezocht. Kraken, masseren en losmaken gaven soms tijdelijk verlichting, maar zodra het effect verdween, stond ze weer op hetzelfde punt. Wat ontbrak was een helder traject van begin tot eind: niet alleen de pijn dempen, maar ook begrijpen wat er speelde, capaciteit terugbouwen en uiteindelijk weer zelfstandig durven belasten.
Een hernia op L4-L5, kort uitgelegd
Bij een discushernia op L4-L5 puilt een deel van de tussenwervelschijf tussen de vierde en vijfde lendenwervel uit. Wanneer daardoor een zenuwwortel wordt geprikkeld, ontstaan naast rugpijn ook pijn, tintelingen of krachtsverlies in het been. Een scan laat zien wat er anatomisch zichtbaar is, maar zegt niet zelfstandig wat iemand op dat moment veilig kan of hoe het herstel zal verlopen. Functie, neurologische symptomen, belastbaarheid en het verloop in de tijd blijven bepalend.
Wil je meer weten over wat een hernia precies is, welke oefeningen per fase helpen en wanneer een operatie in beeld komt? Lees dan onze blog Hernia oefeningen: wat je zelf kunt doen en wanneer je hulp nodig hebt. In dit verhaal gaan we juist in op wat er nodig is wanneer klachten al jaren aanhouden.
De grootste blokkade zat niet alleen in de rug
Bij het eerste onderzoek zagen we niet alleen een fysieke beperking. Door jarenlange pijn en terugkerende episodes was een sterke overtuiging ontstaan: bewegen was gevaarlijk en een nieuwe ‘rugblokkade’ lag voortdurend op de loer. Daardoor werd iedere reactie van de rug snel geïnterpreteerd als nieuwe schade.
Dit past bij een combinatie van verhoogde gevoeligheid van het pijnsysteem, verlies van vertrouwen en afgenomen lichamelijke capaciteit. Dat betekent niet dat de pijn ingebeeld is. De pijn is echt. Wel kunnen de mate van pijn en de mate van weefselschade na lange tijd uit elkaar gaan lopen. Herstel vraagt dan om twee sporen tegelijk: het lichaam weer sterker maken én opnieuw ervaren dat bewegen veilig kan zijn.
Het doel werd daarom breder dan ‘de pijn wegkrijgen’. Ze wilde weer zonder angst kunnen sporten, haar kinderen optillen en aanwezig zijn in haar gezin, zonder haar dag steeds rond haar rug te organiseren.
Een herniarevalidatie van A tot Z
Bij Fysiotherapie Passion For Health Haarlem combineerden we behandeling in de behandelkamer met een actieve opbouw in de trainingsruimte. Het programma was volledig op haar reactie, doelen en beschikbare belastbaarheid afgestemd. Niet één oefening of techniek maakte het verschil; juist de samenhang tussen uitleg, behandeling, trainen, doseren en steeds zelfstandiger worden vormde de kern.
Fase 1: rust in het systeem en vertrouwen terugwinnen
We brachten het klachtenpatroon, de neurologische signalen en de dagelijkse belasting in kaart. Uitleg hielp om pijn niet automatisch als nieuwe schade te zien. De behandelkamer werd gebruikt om bewegen weer toegankelijk te maken, niet als eindstation van het traject.
Fase 2: isometrie en mobiliteit
We begonnen met goed doseerbare spieractivatie en bewegingen die controle en vertrouwen gaven. De belasting bleef laag genoeg om geen grote terugslag uit te lokken, maar hoog genoeg om weer een trainingsprikkel te geven.
Fase 3: dynamisch bewegen
Daarna kwamen herhaalde bewegingen, heup- en rompkracht en functionele patronen terug. Zitten, bukken, tillen en bewegen werden stap voor stap minder bedreigend en beter uitvoerbaar.
Fase 4: kracht en belastbaarheid
De nadruk verschoof naar zwaardere en langere belasting. We bouwden niet alleen rug- en rompcapaciteit op, maar ook algemene kracht, conditie en het vermogen om werk, autoritten en gezinsactiviteiten te combineren.
Fase 5: terug naar sport en volledige zelfredzaamheid
Fitness en groepslessen werden opnieuw opgebouwd richting de snelheid, vermoeidheid en complexiteit die daarbij horen. De afspraken kwamen verder uit elkaar te liggen, zodat ze steeds meer zelf stuurde. Het einddoel was niet afhankelijk blijven van behandeling, maar weten hoe ze zelfstandig kon trainen en reageren op een mindere dag.
Terugval betekent niet automatisch terug bij af
Tijdens een langer hersteltraject kan een dag met meer pijn of stijfheid voorkomen. De relevante vraag is niet alleen: ‘Voel ik iets?’, maar vooral: ‘Is er klinisch iets veranderd?’ We keken daarom naar het totaalbeeld: nieuwe of toenemende uitval, kracht, functioneren, herstel na belasting en de trend over meerdere dagen.
Als er geen alarmsignalen waren en de belastbaarheid herstelde, werd een reactie gebruikt om de dosering bij te stellen, niet als bewijs dat bewegen fout was gegaan. Zo voorkom je dat één slechte dag maanden opgebouwde zekerheid uitwist.
Herstel inzichtelijk maken met de app
Sinds kort werken we in de praktijk met de app van Fysiotherapie Passion For Health. Daarin volgen we samen met cliënten de opbouw stap voor stap: oefeningen, trainingsbelasting, pijnreacties, ervaren zwaarte en voortgang staan overzichtelijk bij elkaar. Zo zien we sneller of iemand klaar is voor een volgende stap of dat de belasting tijdelijk aangepast moet worden.
De app vervangt het klinisch onderzoek niet. Het is een hulpmiddel om beslissingen transparanter te maken en cliënten steeds meer regie te geven over hun eigen herstel. Precies het soort inzicht dat in een lang traject als dit het verschil maakt tussen twijfelen en doorbouwen.
Het resultaat: al één jaar volledig klachtenvrij
Waar rug- en beenpijn eerst dagelijks aanwezig waren, is zij inmiddels al één jaar volledig klachtenvrij. Ze sport weer, tilt haar kinderen op en speelt met hen zonder voortdurend bang te zijn dat haar rug het begeeft. Belangrijker nog: ze is niet afhankelijk gebleven van wekelijkse behandeling. Ze heeft haar belastbaarheid én het vertrouwen om die zelfstandig te onderhouden terug.
In haar woorden: ‘Ik ben zo dankbaar voor dit traject. Na jaren het gevoel te hebben gehad dat ik was afgeschreven door artsen en fysiotherapeuten, heb ik eindelijk iets gevonden dat voor mij werkt én duurzaam is.’
Dit resultaat betekent niet dat iedere discushernia via exact dezelfde route herstelt. Wel laat het zien wat mogelijk kan worden wanneer tijdelijke symptoomverlichting plaatsmaakt voor een persoonlijk plan met duidelijke fases, actieve training, begeleiding van pijnopvattingen en een geleidelijke overdracht naar zelfredzaamheid.
Wanneer moet je direct een arts inschakelen?
Bij de meeste herniaklachten past een zorgvuldig conservatief traject. Neem wel direct contact op met een arts of huisartsenpost bij problemen met plassen of ontlasting, een doof gevoel rond het kruis of de binnenzijde van de bovenbenen, snel toenemend of nieuw krachtverlies in een been of voet, of hevige rugpijn in combinatie met koorts, ernstig ziek zijn, onverklaard gewichtsverlies of een recent groot trauma.
Veelgestelde vragen over langdurige herniaklachten
Wat als de pijn tijdens de revalidatie tijdelijk terugkomt?
Een tijdelijke reactie betekent niet automatisch nieuwe schade. Kijk naar de ernst, duur, functie en eventuele neurologische veranderingen. Bij twijfel of toenemende uitval is medische beoordeling verstandig.
Hoe lang duurt een herniarevalidatie?
Dat verschilt sterk per persoon. De duur van de klachten, zenuwirritatie, krachtverlies, werk- en sportbelasting, herstelgedrag en psychosociale factoren spelen allemaal mee. Daarom werkt Fysiotherapie Passion For Health niet met één standaardtijdlijn.
Ik ben al bij meerdere fysiotherapeuten geweest. Heeft een nieuw traject nog zin?
Vaak wel, mits de aanpak anders is. Als eerdere behandelingen vooral gericht waren op tijdelijke verlichting, ontbreekt meestal de stap naar gedoseerd opbouwen, vertrouwen terugwinnen en zelfstandig leren belasten. Juist bij klachten die al jaren spelen is dat het deel dat het verschil maakt.
Ook weer vrij willen bewegen?
Heb je een discushernia, uitstralende pijn naar je been of rugklachten die telkens terugkomen? Bij Fysiotherapie Passion For Health kijken we verder dan tijdelijke verlichting. We onderzoeken wat jouw herstel remt en bouwen een persoonlijk traject richting werk, gezin, fitness en sport.
Maak direct een afspraak bij een van onze locaties:
Of lees eerst meer over onze aanpak bij rugpijn.
